Hoogleraar GGZ-verpleegkunde.

Ben jij in voor wat anders” Of heb je je dagelijkse routine nodig om je bestaan enige stevigheid te geven” Is de bodem waarop je je bestaan fundeert van dien aard dat deze een beving weet te doorstaan” Buig je liever dan dat je barst. En zijn het de knoppen aan de boom die je doen beseffen dat het veronderstelde voorjaar op uitbreken staat” Is het het jonge groen dat je doen reikhalzen naar een zomer die nog even op zich laat wachten” Heb je de vroegboeking zien achterhalen door nog veel goedkopere aanbiedingen” Is het all-in pakket dat werd aangeboden echt wel all-in” Of word je geconfronteerd met de kleine lettertjes” Ik bedoel maar… voor je het weet word je bedonderd en raken de rapen gaar. Hoewel ook dat seizoen voor een belangrijk deel gepasseerd is. Gelijk ik gisteren het Circus Renz passeerde. Het Duitse Circus Renz met een in blauw en geel uitgevoerd wagenpark. En ook nu kon ik het weer niet laten. Hoeveel honderden foto’s heb ik al vastgelegd” En wat beweegt me iedere keer opnieuw me te vergapen aan dat specifieke gebeuren. Het gesjouw en gesleep dat iedere keer opnieuw moet plaatsvinden. Opbouw, uitvoering en afbouw, verplaatsen en wederom opnieuw in eenzelfde volgorde. Al trekkend door Nederland, de plaatsen vermijdend die geen wilde dieren meer in de tent willen hebben. Er zou zich een parallel kunnen voordoen: steden waarbij verwarde mensen, te denken valt aan een psychiatrische aandoening, buiten de stad worden gehouden. Geweerd als het ware, ware het niet dat verwardheid zich plotsklaps kan manifesteren. En dan dient er ingegrepen te worden.

Gelukkig is er sinds gisteren een hoogleraar GGZ-verpleegkunde benoemd. En in zijn inaugurele rede ‘Kleurrijke perspectieven. Notities over de GGZ-verpleegkunde’ betoogt Berno van Meijel, verbonden aan de afdeling Psychiatrie van het VU Medisch Centrum, dat een psychiatrische patient meer verantwoordelijkheid moet krijgen omtrent zijn eigen (psychische) gezondheid.
Volgens hem liggen de kansen op het terrein van het inhoudelijk ontwikkelen die de beroepspraktijk van de GGZ-verpleegkundige moet gaan ondersteunen. Binnen het onderzoeksprogramma van de leerstoel neemt ‘zelfmanagement’ een belangrijke plaats in. En dat biedt, ondanks alle bezuinigingen, nog genoeg perspectief. “Een behandeling heeft meer kans van slagen als je samenwerkt en de patient ook een verantwoordelijke rol toebedeeld in het proces. Daag een patient maar uit om zelf de regie te voeren over zijn leven, ziekteproces en de gevolgen van zijn ziekte. Maar daarbij mogen we ‘zelfmanagement’ niet verwarren met ‘verwaarlozing’. “Je moet het zien als een positieve keuze. Een mooi voorbeeld is de lichamelijke gezondheid van de patient. Lange tijd is vooral gekeken naar het psychisch functioneren. Voor de lichamelijke aspecten was amper oog. Terwijl psychiatrische patienten gemiddeld een kortere levensverwachting hebben. Dat heeft onder andere te maken met hun leefstijl. Ze bewegen minder, eten vaak ongezonder en het aantal rokers onder de psychiatrische patienten ligt ver boven het landelijk gemiddelde. En dit gegeven komt mij niet geheel onbekend voor. Maar wie ben ik om dat op te merken. Misschien zijn wij in het verleden ietwat doorgeschoten met het idee dat de patient zelf voor zijn doen en laten verantwoordelijk was. En waar ooit het credo van een gezonde geest in een gezond lichaam opgeld deed… Mogelijk dat de academische werkplaats herstel en rehabilitatie van GGZ in Geest in Amsterdam uiteindelijk het ultieme antwoord weet te vinden. Want juist hier worden patientenzorg, opleiding en onderzoek op een innovatieve manier gecombineerd/ “Zo kun je uiteindelijk toch van binnenuit veranderen. Want de praktijk is de inspiratiebron voor nieuw wetenschappelijk onderzoek en omgekeerd kun je wetenschappelijke kennis concreet vertalen naar de praktijk en het onderwijs Mens sana et corpore sano! Waar heb ik dat eerder gehoord…”!