Self-fullfilling prophecy

Het is simpelweg een kwestie van verplaatsen. Hoewel simpelweg in de regel de neiging vertoont tegen te vallen. Waarom alom wordt getreurd. Het hangt ervan af hoe tegen die verplaatsing wordt aangekeken. Wanneer er sprake is van een vakantie loop je de kans dat de voorpret door een teleurstelling wordt gevolgd. Wanneer sprake is van een verhuizing, kan er sprake zijn van een verbetering. Wanneer een standplaats door omstandigheden komt te vervallen, bestaat de kans dat er een moment komt waarop de uitspraak dat het ‘voorheen veel beter was’ de zaak veel rooskleuriger voorstelt dan dat deze feitelijk was. Tegenvallers en teleurstellingen zijn inherent aan het leven, voor sommigen is het leven, ogenschijnlijk, een grote teleurstelling. En dan komt een andere vorm van verplaatsen om de hoek kijken: het verplaatsen in de persoon van de ander. ‘Stel je nu eens voor dat het jou betreft”! Wat zou jij dan doen” Wat zou jou kunnen bewegen”‘ Vragen die antwoord proberen te geven op die gegeven omstandigheid. Niet dat ik me daar geregeld mee bezig houd, want ik ben veelal in staat om aan mijn leven een triviale inhoud te kunnen geven. Waarbij de noemer dat ik ‘niet meer zo nodig moet dan wel hoef’, van wezenlijk belang is. Ook dat biedt naast ruimte, ook een gevoel van vrijheid te hebben. Van denken is vanzelfsprekend, van handelen kan daar een afgeleide van zijn. Doen en laten zijn van een vergelijkbaar kaliber en kunnen elkaar in evenwicht houden. Doch door veel dingen te laten, valt er weinig meer te doen. Een vorm van gelatenheid dat neigt naar berusting wat dan weer doet denken aan vormen van somnolentie wat kan gaan afglijden, naast zwaarmoedigheid, naar een vorm van depressie. En daar zit, in de regel, de betrokkene niet op te wachten. Zwartgalligheid of de wat ouderwetse omschrijving melancholie, geven dan de stemming en het navenante toestandsbeeld weer. Je zult er maar mee te maken hebben dan wel in zo’n situatie zijn beland. Het is de put waarbij de bodem hooguit enig houvast biedt, de mensen over de rand van de put hangen met de vraag wat zij voor jou kunnen doen en het feit dat de betrokkene daar geen enkel idee van heeft. De sjeu van het leven als zand tussen zijn vingers weg voelt glippen en zelfs niet in staat is om van zijn handen een kommetje te maken waarin hij water opvangt. Uitdroogt als het ware, verschrompelt en als een levende mummie door de rest van zijn leven gaat, voor zover er nog sprake kan zijn van resten. Het kan wat weghebben van een vorm van self-fullfilling prophecy (een zichzelf vervullende voorspelling) waarmee wordt aangeduid dat dingen vaak uitkomen zoals men verwachtte (of voorspelde) en dan niet noodzakelijk omdat men de juiste voorkennis of het juiste voorgevoel had, maar omdat men zich gedroeg op een wijze die de uitkomst waarschijnlijk maakte.

Vraag mij niet waarom ik op een dag als vandaag weer eens een wijle vertoef in de materie die een belangrijk deel van mijn leven heeft bepaald. Er waren wat momenten waarop het een door het andere werd gevolgd. Een simpel gesprek. Het gegeven dat vrienden elders vertoeven, de een in Trier, de ander down under. En mijn buurman die veelal binnen vertoeft. Die straks al een jaar bijkans thuiszit, zich bezighoudt met ‘lummelen’ zoals hij zijn leven omschrijft en daar zelf niet de minste moeite mee heeft. In tegenstelling tot zijn partner met wie hij ruim veertig jaar mee leeft. Hij zat in een patroon dat hem regelmaat bood: veertig jaar werkzaam bij een bedrijf en dan te horen krijgt dat het werk dat hij deed verplaatst wordt naar een ander land en hij feitelijk overbodig wordt verklaard. Veertig jaar werkzaam en dan, door die veranderde omstandigheden, met een uitkering gedwongen wordt om wekelijks te solliciteren in afwachting van zijn pensioengerechtigde leeftijd. Waarbij ook de 65 jaar niet meer op hem van toepassing is. Naast zijn verhoogde leeftijd ook nog eens met een extra aan manden wordt geconfronteerd. Ik heb met hem te doen: ik verkeer in een andere omstandigheid. Ik ben die gepensioneerde en redelijk tot goed in staat me te vermaken. Hetgeen ook wel wat discussie oproept zeker gezien de prioriteiten die ik aan de dag leg. Hetgeen ook niet altijd overeenkomt met de verwachtingen van mijn partner…